Ogłoszenia

Archiwum - organizacje pozarządowe

LGD - dla regionu, dla wspólnoty

LGD - dla regionu, dla wspólnoty

Angażowanie całej społeczności w rozwiązywanie lokalnych problemów na obszarach wiejskich, czyli tworzenie lokalnych grup działania (LGD), to metoda, znana w krajach UE od początku lat 90. Poniżej kilka słów, jak działają w Polsce i czemu służą.

Lokalne grupy działania powstają przede wszystkim w programach Leader (choć mogą też powstawać samodzielnie, szukając środków na działalność innych niż z Leadera). Podejście Leader jest ukierunkowane na pobudzanie oddolnego rozwoju obszarów wiejskich - ważne jest w nim:

• Lokalne podejmowanie decyzji - przez caÅ‚Ä… wspólnotÄ™, Å›rodowiska spoÅ‚eczne, przedsiÄ™biorców, instytucje publiczne.
• Zaangażowanie lokalnych partnerów - formuÅ‚ujÄ… oni strategiÄ™ rozwoju z uwzglÄ™dnieniem specyfiki danego obszaru, jego historii, tradycji itp.
• Partnerskie podejÅ›cie - partnerzy tworzÄ…cy LGD opracowujÄ… strategiÄ™, plan dziaÅ‚aÅ„ i zarzÄ…dzajÄ… ich wdrażaniem.

W UE kolejne edycje Leadera realizowano od 1991 r. W Polsce, w latach 2004-2006, realizowano Pilotażowy Program Leader + w ramach Sektorowego Programu Operacyjnego "Restrukturyzacja i modernizacja sektora spożywczego oraz rozwój obszarów wiejskich, 2004-2006". Obecnie istnieje ok. 200 LGD w Polsce.

W Polsce funduszami unijnymi przeznaczonymi na rozwój obszarów wiejskich (PROW 2007-2013) zarządza Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi. W PROW 2007-2013 przyznawana jest pomoc LGD na realizację lokalnych strategii rozwoju, wspierane są LGD wybrane przez samorządy województw. Pomoc mogą otrzymać zarówno LGD wybrane już wcześniej (w schemacie II PPL+), jak i nowotworzące się organizacje.

Jakie cele realizujÄ…?

Istniejące już LGD działają dla rozwoju konkretnych obszarów - geograficznych, turystycznych, przyrodniczych (np. LGD "Sejneńszczyzna" z Sejn, LGD "Krzemienny Krąg" z Bałtowa). Zajmują się problematyką gospodarczą, społeczną, kulturalną, działają na rzecz ochrony środowiska, dziedzictwa historycznego, rozwoju gmin itp. Poprzez swoją działalność przyczyniają się do rozwiązywania lokalnych problemów np. bezrobocia.

Jak tworzy siÄ™ LGD?

Warunki ich tworzenia określa ustawa o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich. Do tworzenia i działania LGD stosuje się też przepisy ustawy Prawo o stowarzyszeniach. Na liście już działających LGD znajdziemy jednak nie tylko stowarzyszenia. We wcześniejszym Leaderze ustawodawca przewidywał tworzenie LGD także w formie fundacji i związków stowarzyszeń. Wspomniana już ustawa o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich wprowadziła w 2007 r. dla nowotworzonych LGD jako obowiązkową formę prawną stowarzyszenia.

Nieco inne stowarzyszenie

LGD nie są typowymi stowarzyszeniami, działającymi tylko na podstawie ustawy Prawo o stowarzyszeniach, ponieważ:

1. LGD zakładają (i mogą być jej członkami zwyczajnymi) zarówno osoby fizyczne, jak i osoby prawne, w tym jednostki samorządu terytorialnego.
2. Nadzór nad nimi sprawuje marszałek województwa.
3. LGD mogą prowadzić działalność gospodarczą służącą realizacji lokalnej strategii rozwoju (a nie tylko celów statutowych); jest ona prowadzona w zakresie określonym w statucie danej LGD.

Jak powstajÄ…?

Lokalna grupa działania działa musi zarejestrować się w Krajowym Rejestrze Sądowym. Chętni do założenia LGD, w liczbie co najmniej 15, uchwalają statut stowarzyszenia i wybierają komitet założycielski, który składa do KRS wniosek o rejestrację.

Jak sÄ… zarzÄ…dzane?

Oprócz walnego zebrania członków, zarządu i organu kontroli wewnętrznej, LGD muszą posiadać radę wybieraną przez walne zebranie członków. Jej zadaniem jest wybór projektów, które mają być realizowane w ramach opracowanej przez LGD lokalnej strategii rozwoju.

Co ważne - ponad połowę członków rady muszą stanowić partnerzy gospodarczy i społeczni oraz inne podmioty reprezentujące społeczeństwo obywatelskie (zgodnie z przepisami są to: rolnicy, kobiety wiejskie, młodzi ludzie i ich stowarzyszenia), organizacje pozarządowe, w tym zajmujące się środowiskiem naturalnym, promujące równość mężczyzn i kobiet. Do rady muszą więc wejść np. przedsiębiorcy i rolnicy z danego obszaru. Członkowie rady nie mogą być w organie kontroli wewnętrznej, ani w zarządzie.

Kiedy nabywa siÄ™ status LGD?

LGD opracowuje lokalną strategię rozwoju (LSR) dla wspólnoty, uwzględniającej jej potrzeby, tradycję. - Pełnoprawna LGD to organizacja wybrana przez samorząd województwa w ramach konkursu, która podpisze umowę na realizację LSR z samorządem województwa - wyjaśnia Marta Augustynowicz (ekspertka współpracująca z MRiRW).

LGD a partnerstwa publiczno-prywatne

Partnerstwo publiczno-prywatne (PPP), działające w oparciu o własną ustawę, jest jednym ze sposobów finansowania inwestycji publicznych. PPP to oparta na umowie współpraca podmiotu publicznego i partnera prywatnego, służąca realizacji zadania publicznego. Firmy - na określonych zasadach - wykładają swój kapitał na inwestycję (np. budowę dróg) lub na usługi publiczne. Celem współpracy jest osiągnięcie obopólnych korzyści zarówno w wymiarze celów społecznych, jak i komercyjnych danego przedsięwzięcia, choć głównym cel PPP to efektywne wykonanie zadań publicznych. W PPP mogą też uczestniczyć organizacje pozarządowe.

Więcej o LGD na stronach internetowych: www.minrol.gov.pl i www.witrynawiejska.org.pl.

PODSTAWA PRAWNA

• Ustawa z 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziaÅ‚em Å›rodków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (Dz. U. Nr 64, poz. 427, art. 15)
• RozporzÄ…dzenie Rady WE nr 1698/2005 z 20 wrzeÅ›nia 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW)
• Ustawa z 7 kwietnia 1989 r. Prawo o stowarzyszeniach (Dz. U. z 2001 r., Nr 79, poz. 855 z późn. zm.)

Źródło: www.ngo.pl